Bolhopen M5 en M80   –   Google Play SterHemel  app  MijnHemel App Store   –   Hemel vannacht   –   Weer   –   Meteoorzwermen   –   Astrokalender   –   Hemelkaart   –   Op / onder   –   Zon / Maan   –   Maanfasen   –   Sterrenbeelden   –   Deepsky     Naar de hoofdpagina Contact HemelApps FAQ Google Play App Store YouTube Google agenda Facebook Twitter


Logo hemel.waarnemen.com

De meteorenzwerm Orioniden
in oktober 2015


De meteorenzwerm Orioniden bereikt op donderdag 22 oktober 2015, rond 15 uur, zijn maximum. De meteoren van de Orioniden zijn snel en hebben nalichtende sporen. Wanneer de radiant in het zenit zou staan, zouden er van deze zwerm naar verwachting gemiddeld zo'n 23 meteoren per uur vallen. De radiant van de zwerm staat rond 6:00 uur in het hoogste punt aan de hemel, op 54° boven de horizon. Door de matige omstandigheden zijn er bij ons dan ieder uur vermoedelijk slechts ongeveer 11 meteoren zichtbaar van deze zwerm. Samen met meteoren van andere zwermen, en sporadische meteoren, zijn er bij donkere, heldere hemel in totaal circa 21–32 “vallende sterren” per uur te zien. Op een goed donkere plek zijn ongeveer vier keer zoveel meteoren te zien als in dichtbevolkt gebied. De Maan is voor ongeveer 65% verlicht, maar gaat om 1:22 uur onder. Rond 7:45 uur gaat het schemeren en om 8:16 uur komt de Zon op.

App Store       Google Play                

Kaartje

Heldere meteoren Over het algemeen zijn de de meteoren van een zwerm niet alleen op de dag van het maximum zichtbaar. Zo is gedurende circa 5 dagen rondom het maximum ruim 50% van het maximum aantal meteoren per uur (5) van de Orioniden te zien. Tot 11 dagen voor en na het maximum zijn nog meteoren van deze zwerm te herkennen. Probeer dus ook enkele nachten voor en na het maximum meteoren waar te nemen. Iedere dag verder weg van het maximum zijn er echter wel ongeveer 20% minder meteoren per uur te zien. De typische snelheden van de meteoren in deze zwerm zijn met circa 66 km/s (ongeveer 237.240 km/uur) relatief hoog. Er is geen speciale apparatuur nodig om meteoren waar te kunnen nemen. Wanneer het helder is, volstaat het blote oog. Op een donkere plek zijn meer meteoren te zien dan midden in een stad. Een ligstoel en voldoende kleding zorgen voor (extra) comfort (zie Hoe kan ik meteoren waarnemen? in de veelgestelde vragen).


Figuur: Kaart van Nederland met aantallen meteoren
Kaart van Nederland met aantallen Orioniden tijdens het maximum
Kaart van Nederland met de geschatte aantallen Orioniden per uur, bij heldere hemel. Het kaartje toont de situatie ten tijde van het maximum, op donderdag 22 oktober om 06:00 uur. De kleur geeft voor iedere plaats aan hoeveel meteoren vanuit die locatie te verwachten zijn. Vanuit lichte gebieden op de kaart, bijvoorbeeld in en rond steden, zijn minder “vallende sterren” te zien dan vanuit donkere gebieden, door de lichtvervuiling. Het aantal meteoren per uur behorende bij iedere kleur kan worden afgelezen in de legenda. Data lichtvervuiling: RIVM.



Tabel: de meteorenzwerm Orioniden in de nacht van het maximum

DatumTijdΔtRadiantMeteoren per uurZonMaan
richtinghoogtezwermtotaalhoogtehoogtefase
22/1002:00 -13uOZO 30° 4 13 -47° -5° 63%
22/1003:00 -12uOZO 39° 6 18 -44° -14° 63%
22/1004:00 -11uZO 47° 9 22 -38° -23° 64%
22/1005:00 -10uZZO 52° 10 25 -30° -31° 64%
22/1006:00 -9uZ 54° 11 26 -21° -39° 64%
22/1007:00 -8uZZW 52° 3 9 -12° -45° 65%
Grafiek: Orioniden in de nacht van het maximum
Grafiek: met aantallen meteoren per uur in de nacht van het maximum
Meteorenaantallen per uur voor een donkere locatie in de nacht van het maximum. Aantallen Orioniden zijn in rood, overige meteoren in blauw.


Tabel: de meteorenzwerm Orioniden in de nachten rond het maximum

DatumBesteΔtRadiantMeteoren per uurZonMaan
tijdrichtinghoogtezwermtotaalhoogtehoogtefase
19/10 6:00 -81uZ 54° 4 19 -20° -56° 33%
20/10 6:00 -57uZ 54° 6 21 -20° -53° 43%
21/10 6:00 -33uZ 54° 9 24 -21° -47° 54%
22/10 6:00 -9uZ 54° 11 26 -21° -39° 64%
23/10 6:00 15uZ 54° 10 26 -21° -29° 75%
24/10 6:00 39uZ 54° 8 24 -21° -18° 84%
Grafiek: Orioniden in de nachten rond het maximum
Grafiek: met aantallen meteoren per uur in de nachten rond het maximum
Meteorenaantallen per uur voor een donkere locatie in de nachten rond het maximum. Aantallen Orioniden zijn in rood, overige meteoren in blauw.


Tabel: de meteorenzwerm Orioniden in andere jaren

JaarDatumBesteΔtRadiantMeteoren per uurZonMaan
tijdrichtinghoogtezwermtotaalhoogtehoogtefase
201222/10 6:00 9uZ 54° 11 28 -21° -49° 50%
201322/10 6:30 4uZZW 53° 2 7 -16° 45° 90%
201422/10 6:00 -3uZ 54° 11 26 -21° -5° 3%
201523/10 6:00 15uZ 54° 10 26 -21° -29° 75%
201622/10 6:00 9uZ 54° 3 10 -21° 53° 57%
201722/10 6:00 2uZ 54° 12 30 -21° -40° 6%
201822/10 6:00 -4uZ 54° 13 31 -21° -7° 93%
Grafiek: Orioniden in andere jaren
Grafiek: met aantallen meteoren per uur in andere jaren
Meteorenaantallen per uur voor een donkere locatie in andere jaren. Aantallen Orioniden zijn in rood, overige meteoren in blauw.


Grafiek: aantallen meteoren vannacht aan de hemel

Grafiek: Meteoren vannacht
Aantallen meteoren per uur: sporadisch, zwermen, totaal.


Een meteoor De Orioniden vormen een van de rijkere meteoorzwermen aan onze hemel. Ze worden veroorzaakt door het afval van de bekende komeet Halley, net als de η-Aquariden in mei. De meteoren lijken te komen uit het bekende heldere wintersterrenbeeld Orion. In 1993 werd onverwacht verhoogde activiteit van de Orioniden waargenomen. Dit duidt er mogelijk op dat er lokale opeenhopingen zitten in de stroom van meteoroïden die rond de Zon beweegt. Er zijn aanwijzingen dat het aantal meteoren vaker variëert, waardoor er dit jaar mogelijk meer of minder meteoren zichtbaar zijn dan voorspeld.

Meteoren worden in de volksmond ook wel vallende sterren genoemd. In werkelijkheid gaat het niet om sterren die vallen, maar om minuscule stukjes steen en gruis die onder hoge snelheden de aardatmosfeer binnenkomen en op ongeveer 80–120 km hoogte verdampen. Het lichtflitsje dat we zien is met name de lucht om het steentje heen die aan het gloeien gebracht wordt. Een meteorenzwerm is een verzameling van meteoren die rond dezelfde tijd en in hetzelfde gebied aan de hemel zichtbaar zijn. De meteoren lijken uit één punt aan de hemel te komen, dat we de radiant noemen. Deze beweging wordt veroorzaakt door zowel de beweging van de meteoren zelf als door de baansnelheid van de Aarde. Zie ook Meteoren vannacht aan de hemel, de pagina jaarlijkse meteoorzwermen voor informatie over andere zwermen, de uitleg bij de jaarlijkse meteoorzwermen voor meer informatie over deze tabel en de pagina's Wat zijn vallende sterren? en Hoe kan ik meteoren waarnemen? in de veelgestelde vragen.


Grafiek: meteorenactiviteit dit jaar Grafiek met de maximale meteorenactiviteit voor iedere nacht in 2015
Grafiek van de maximale meteorenactiviteit per nacht (HRmax) in Nederland en België, voor heel 2015. De zwarte streepjeslijn toont de diffuse achtergrond, de gekleurde curves stellen de verschillende zwemen voor en de zwarte doorgetrokken lijn geeft het maximale totale aantal meteoren per uur, voor iedere nacht. De verticale gekleurde stippellijnen tonen de data van de maxima van de grootste zwermen, met de eerste letter van de naam bovenin. De ruwweg maandelijkse dippen worden veroorzaakt door de Volle Maan. Kijk op de pagina Jaarlijkse meteorenzwermen in 2015 voor andere meteorenzwermen in dit jaar.


<< α-Doradiden 2015   —   Leo Minoriden 2015 >>



App Store       Google Play                

Bolhopen M5 en M80   –   Google Play SterHemel  app  MijnHemel App Store   –   Hemel vannacht   –   Weer   –   Meteoorzwermen   –   Astrokalender   –   Hemelkaart   –   Op / onder   –   Zon / Maan   –   Maanfasen   –   Sterrenbeelden   –   Deepsky     Naar de hoofdpagina Contact HemelApps FAQ Google Play App Store YouTube Google agenda Facebook Twitter


Copyright © 2004–2024   Marc van der Sluys, hemel.waarnemen.com  –  De sterrenhemel voor Nederland en België  —  gewijzigd: 05/05/2024  —  bronvermelding