Jupiter in oppositie   –   Google Play SterHemel  app  MijnHemel App Store   –   Hemel vannacht   –   Weer   –   Meer vragen over de Zon   –   FAQ   –   De Zon   –   Zon en Maan   –   Op/onder   –   Astrokalender   –   Hemelkaart   –   Maanfasekalender     Naar de hoofdpagina Contact HemelApps FAQ Google Play App Store YouTube Google agenda Facebook Twitter


Logo hemel.waarnemen.com

Welke nadelen heeft een zonnewijzer?


Voor fysica moeten we vragen over tijdmeting oplossen en op Google vind ik niet de nodige informatie.




Het grootste probleem is natuurlijk dat de Zon moet schijnen om te tijd te kunnen aflezen. In 50% van alle gevallen staat de Zon onder de horizon en heb je dus niets aan je zonnewijzer. Daarnaast schijnt volgens het KNMI de Zon ongeveer 32% van de tijd dat zij op is (normalen 1971-2000). In totaal kun je dus slechts 16% van de tijd op je zonnewijzer kijken. Dat lijkt me een groot nadeel.

Daarnaast hebben wij de Aarde tegenwoordig ingedeeld in tijdzones. Daardoor geldt in heel Nederland dezelfde tijd en die tijd is gelijk aan de tijd in bijvoorbeeld Duitsland, Frankrijk en Italië. Tijden in andere zones verschillen meestal een heel aantal uren om alles overzichtelijk te houden. Een zonnewijzer weet niets van tijdzones en kijkt alleen naar de Zon. De middag (12 uur) is dan het moment waarop de Zon in het zuiden staat. In Utrecht is dat bijvoorbeeld gemiddeld om 12:39 wintertijd of 13:39 zomertijd en dat moment verschilt van plaats tot plaats. In Amsterdam is het volgens de zonnewijzer een minuut vroeger dan in Utrecht, in Groningen juist 6 minuten later. Als we ons aan de zonnetijd willen houden, moeten we dus de plaats noemen waarvoor die tijd geldt. Dat is vrij onhandig.

Tenslotte is het zo dat onze klokken gebaseerd zijn op de middelbare Zon. Dat is een denkbeeldige Zon die met gemiddelde snelheid in een jaar langs de hele hemel loopt. In werkelijkheid is de schijnbare beweging van de Zon (want het is natuurlijk de Aarde die om de Zon draait die deze beweging veroorzaakt) niet met constante snelheid, maar soms wat sneller en soms wat langzamer. Dit heeft te maken met het feit dat de aardbaan een ellips is en geen cirkel. Het gevolg is dat de ware Zon tot wel een kwartier voor of achter loopt (een half uur spreiding dus!) op de middelbare Zon. Een dag duurt hierdoor niet steeds even lang, maar variëert in lengte. Voor meer informatie en figuren, zie Het analemma.

Tot slot: een zonnewijzer moet goed worden uitgelijnd op het zuiden. Dat is geen enorm probleem voor een vaste klok, maar een polshorloge moet op zijn minst ook een kompas bevatten.


Zie ook:
Waardoor loopt een zonnewijzer vier keer per jaar gelijk?
Het analemma
Doorgang van de Zon door het zuiden uitrekenen
Zonnewijzer (Wikipedia)

De Zon
Vannacht aan de hemel: zonsopkomst, -ondergang en daglicht
Opkomst en ondergang van de Zon
Zon en Maan op dit moment
Dagelijkse gegevens van de Zon


App Store       Google Play                

Jupiter in oppositie   –   Google Play SterHemel  app  MijnHemel App Store   –   Hemel vannacht   –   Weer   –   Meer vragen over de Zon   –   FAQ   –   De Zon   –   Zon en Maan   –   Op/onder   –   Astrokalender   –   Hemelkaart   –   Maanfasekalender     Naar de hoofdpagina Contact HemelApps FAQ Google Play App Store YouTube Google agenda Facebook Twitter


Copyright © 2004–2017   Marc van der Sluys, hemel.waarnemen.com  –  De sterrenhemel voor Nederland en België  —  gewijzigd: 16/04/2017  —  bronvermelding