Astrokalender

Mei 2008

vr 2 mei
23.46:  Mercurius staat 2,0° ten zuiden van de Pleiaden, in het sterrenbeeld Stier. De dichtste nadering vindt plaats op 5° onder de horizon. De samenstand is te zien op 2 of 3 mei rond 22 uur. De twee objecten staan dan boven de westnoordwestelijke horizon, op een hoogte van ongeveer 7°. In het eerste geval bedraagt de een onderlinge afstand 2,0°, in het andere geval is dit 2,6° van elkaar vandaan. Mercurius heeft op dit moment een helderheid van -0,6m.

za 3 mei
05.07:  Saturnus is stationair in ecliptische lengte. De planeet keert zijn bewegingsrichting ten opzichte van de sterren dus om en gaat weer in de gangbare richting in bewegen. Hiermee komt een einde aan Saturnus' oppositielus.

zo 4 mei
Vandaag bereikt de meteorenzwerm eta-Aquariden zijn maximum. De zwerm staat rond 09:00 in het hoogste punt, 37° boven de horizon. Onder ideale omstandigheden zijn er zo'n 30 meteoren per uur te verwachten. De meteoren zijn snel en hebben nalichtende sporen. Rond 05:30 gaat het schemeren en om 06:03 komt de Zon op. De Maan komt om 05:03 op, is voor ongeveer 3% verlicht en stoort dus niet.

ma 5 mei
14.18:  Het is Nieuwe Maan. De Maan staat vanaf de Aarde gezien in de richting van de Zon, en dus is de donkere kant van de Maan naar de Aarde gekeerd. De Maan beweegt 4,5° ten noorden langs de Zon en er vindt dus geen zonsverduistering plaats. Zie ook de maandelijkse maanfasekalender.

di 6 mei
05.18:  De Maan is in het perigeum van zijn baan, op een afstand van 357771 km van de Aarde. De Maan lijkt nu dus groot: 33'24,0".
13.03:  De Maan bedekt de Pleiaden, in het sterrenbeeld Stier. De bedekking vindt in de Lage Landen plaats op 58° hoogte, maar bij daglicht. De samenstand is alleen met veel moeite zichtbaar rond 21:45 uur. De twee objecten staan dan zo'n 10° boven de westnoordwestelijke horizon, 4,6° van elkaar vandaan. De Zon staat slechts 5° onder de horizon. De Maan is voor 3% verlicht. Ook Mercurius staat in de buurt (zie kaartje bij 7 mei).

wo 7 mei
00.42:  De Maan staat 1,6° ten noorden van Mercurius (-0,1m). De dichtste nadering gebeurt bij ons 8° onder de horizon. Bekijk de samenstand op 6 mei rond 22:30 uur. Het tweetal staat dan in het westnoordwesten, circa 6° boven de horizon, 2,2° van elkaar vandaan. De Maan is voor 3% verlicht.

vr 9 mei
14.11:  Jupiter is stationair in ecliptische lengte. De planeet keert zijn bewegingsrichting ten opzichte van de sterren dus om en gaat tegen de gangbare richting in bewegen. Dit is het begin van Jupiter's oppositielus. Jupiter is op 9 juli in oppositie.

za 10 mei
02.32:  Van 2:32 tot 5:11 uur staan alle Galileïsche manen ten oosten van Jupiter. Van Jupiter gerekend zijn dat Io, Europa, Ganymedes en Callisto. Zie ook het slingerdiagram voor de manen van Jupiter.
14.42:  De Maan bedekt Mars (+1,5m). De bedekking vindt bij ons plaats op 36° hoogte, maar bij daglicht. Bekijk de samenstand rond 22:15 uur. Het tweetal staat dan in het westzuidwesten, op een hoogte van ongeveer 39°, 3,3° van elkaar vandaan. De Maan is voor 36% verlicht.

ma 12 mei
05.47:  De Maan is in de fase van Eerste Kwartier. De rechterhelft van de Maan is nu verlicht en de Maan is met name 's avonds goed zichtbaar.
19.24:  De Maan staat 1,6° ten zuidwesten van Regulus, de helderste ster van het sterrenbeeld Leeuw (+1,4m). De dichtste nadering vindt bij ons plaats op 47° hoogte, maar bij daglicht. Bekijk de samenstand rond 22:30 uur. De twee objecten staan dan boven de zuidwestelijke horizon, op een hoogte van ongeveer 42°, op een afstand van 2,1° van elkaar. De Maan is voor 57% verlicht.
22.19:  De ster 31 Leonis, een ster met een helderheid van +4,4m, wordt bedekt door de Maan. Alleen het einde van de bedekking is zichtbaar vanuit Utrecht: om 22:19 komt de ster tevoorschijn van achter de verlichte maanrand, op een hoogte van 47°. De Maan is voor 57% verlicht. De details van de bedekking voor een aantal plaatsen in Nederland en België zijn te vinden in deze tabel.
22.48:  De Maan staat 3,3° ten zuidwesten van Saturnus (+0,8m). De dichtste nadering gebeurt bij ons op een hoogte van 40° boven de horizon, in het zuidwesten en is dus goed te zien. De Maan is voor 58% verlicht.

di 13 mei
04.08:  Mars is in het aphelium. De afstand van de planeet tot de Zon is op dit moment groter dan gemiddeld: circa 1,666AE, of zo'n 249,222 miljoen km. Een waarnemer op Mars ziet de schijnbare diameter van de Zon ongeveer 1,6 maal zo klein als een waarnemer op Aarde, en de planeet ontvangt circa 2,7 maal minder licht en warmte van de Zon dan de Aarde.

wo 14 mei
01.01:  De Maan bedekt 58 Leonis, een ster met een helderheid van +4,8m. De ster wordt bedekt door de onverlichte rand van de Maan om 01:01 uur. Om 01:35 uur wordt deze weer zichtbaar aan de verlichte maanrand. De Maan staat bij de intrede 22° boven de horizon, bij de uittrede is dat 17°, voor een waarnemer in Utrecht. De Maan is voor 69% verlicht. Zie deze tabel voor details van de bedekking voor een aantal locaties in Nederland en België.
05.51:  Mercurius bereikt zijn grootste oostelijke elongatie en is avondster. De hoekafstand van Mercurius tot de Zon bedraagt 21°48'. De planeet staat ten oosten van de Zon en gaat dus na de Zon onder. De planeet heeft nu magnitude +0,6, is voor 35% verlicht en heeft een schijnbare diameter van 8,0". Wanneer 's avonds de burgerlijke schemering eindigt (om 22:09 uur) is Mercurius 11° boven de westnoordwestelijke horizon te vinden. De planeet gaat om 23:39 uur onder, 02:12 uur na de Zon. Zie ook de horizonkaart voor deze avondverschijning. De grootte van het stipje op de kaart is een maat voor de helderheid. Voor de grootste elongatie is Mercurius dus helderder dan erna. Om Mercurius te zien kan een verrekijker handig zijn.

do 15 mei
02.55:  De galileïsche maan Europa staat 15,3" ten noorden van Ganymedes. Kort ervoor verschijnt Ganymedes van achter Jupiter's schijf, kort erna begint Europa's jupiterovergang. Zie de figuur hiernaast en deze tabel voor meer informatie.

vr 16 mei
02.15:  Vannacht is een overgang van de Galileïsche maan Io vrijwel in zijn geheel te zien. De overgang begint op het moment dat Io de schijf van Jupiter betreedt, en eindigt om 04:31 uur, op het moment dat Io de Jupiterschijf weer verlaat. In de tussentijd is waar te nemen hoe Io's schaduw de schijf van Jupiter verlaat (03:24 uur). Voor meer details, zie deze tabel.

za 17 mei
05.42:  De Maan staat 3,2° ten zuiden van Spica, de helderste ster van het sterrenbeeld Maagd (+1,0m). De dichtste nadering vindt onder de horizon plaats voor een waarnemer in de Benelux en in de schemering. De samenstand is te zien rond 3:30 uur. De twee objecten staan dan boven de westzuidwestelijke horizon, op een hoogte van ongeveer 6°, 3,3° van elkaar vandaan. De Maan is voor 92% verlicht.

di 20 mei
01.52:  Van 1:52 tot 4:54 uur nemen we alle grote Jupitermanen ten westen van de planeetschijf waar. Van Jupiter gerekend zijn dat Europa, Io, Ganymedes en Callisto (klik op de afbeelding hieronder).
02.53:  De galileïsche maan Io staat 4,1" ten noorden van Europa. Zie de figuur hiernaast en deze tabel voor meer informatie.
04.11:  Het is Volle Maan. De Maan staat tegenover de Zon aan de hemel, en dus zien we de Maan vrijwel de hele nacht, en is de verlichte kant van de Maan naar de Aarde gekeerd.
16.27:  De Maan is in het apogeum van zijn baan, op een afstand van 406403 km van de Aarde. De Maan lijkt nu dus klein: 29'24,2".
17.46:  De Zon staat 4,1° ten zuiden van de Pleiaden, in het sterrenbeeld Stier. Van de samenstand is natuurlijk niets te zien.

wo 21 mei
00.17:  De Maan staat 1,0° ten zuiden van Antares, de helderste ster van het sterrenbeeld Schorpioen (+1,0m). De dichtste nadering gebeurt bij ons op 7° hoogte boven de horizon, in het zuidzuidoosten. De Maan is voor 99% verlicht.

do 22 mei
00.52:  De ster 43 Ophiuchi, een ster met een helderheid van +5,3m, wordt bedekt door de Maan. De ster verdwijnt om 00:52 achter de verlichte maanrand en komt om 01:27 uur weer tevoorschijn aan de dunne onverlichte rand van de Maan. Bij het begin van de bedekking staat de Maan te Utrecht 5° boven de horizon, bij het einde 7°. De Maan is voor 97% verlicht. De details van de bedekking voor een aantal plaatsen in Nederland en België zijn te vinden in deze tabel.
01.58:  Vannacht is Jupiters maan Ganymedes ongewoon kort zichtbaar. Om 1:58 uur komt Ganymedes uit Jupiters schaduw tevoorschijn, en om 02:55 uur verdwijnt Ganymedes achter Jupiters schijf. Voor meer details, zie deze tabel. Wanneer om 3:11 uur ook Callisto in Jupiter's schaduw verdwijnt, zijn tot de ochtendschemering van de Galileïsche manen alleen Io en Europa zichtbaar. Twee nachten later is de situatie precies omgekeerd (zie bij 24 mei). Vanaf 3:30 uur is Europa's schaduw zichtbaar op Jupiter.

za 24 mei
01.36:  Tot 2:46 zijn van de grote Jupitermanen alleen Ganymedes en Callisto zichtbaar. Op dat moment verschijnt Europa van achter de schijf van Jupiter, bijna drie kwartier later gevolgd door Io (zie hieronder, en deze tabel).
03.33:  Van 3:33 tot 4:47 uur nemen we alle grote Jupitermanen ten oosten van de planeetschijf waar. In toenemende afstand van de planeet staan Io, Europa, Ganymedes en Callisto.
04.09:  De galileïsche maan Ganymedes staat 13,2" ten noorden van Callisto. Zie de figuur hiernaast en deze tabel voor meer informatie.
15.09:  De Maan staat 2,8° ten zuiden van Jupiter (-2,1m). De dichtste nadering gebeurt onder de horizon voor een waarnemer in de Lage Landen en bij daglicht. De samenstand is te zien rond 4:30 uur, of op 25 mei rond 2:30 uur. De twee objecten staan in het eerste geval zo'n 14° boven de zuidelijke horizon, op een onderlinge afstand van 6,1°. In het andere geval is de samenstand te zien boven de zuidoostelijke horizon, op een hoogte van circa 7°, zo'n 7,1° van elkaar vandaan. De Maan is voor ongeveer 83% verlicht.

zo 25 mei
03.28:  Venus staat 4,6° ten zuiden van de Pleiaden, in het sterrenbeeld Stier. De Pleiaden staat op het moment dicht bij de Zon (zie 20 mei) en dus is er van de samenstand niet veel te zien.

ma 26 mei
03.38:  Jupiters satelliet Europa staat 3,0" ten zuiden van Ganymedes. Zie de figuur hiernaast en deze tabel voor meer informatie.
17.48:  Mercurius is stationair in ecliptische lengte. De planeet keert zijn bewegingsrichting ten opzichte van de sterren dus om en gaat tegen de gangbare richting in bewegen.

di 27 mei
03.07:  De ster 44 Capricorni, een ster van magnitude +5,9, wordt bedekt door de Maan. Vanuit Utrecht is alleen het einde van de bedekking zichtbaar: om 03:07 komt de ster van achter de onverlichte maanrand tevoorschijn, 6° boven de horizon. De Maan is voor 61% verlicht. Zie deze tabel voor details van de bedekking voor een aantal locaties in Nederland en België.

wo 28 mei
04.57:  De Maan is in de fase van Laatste Kwartier. De linkerhelft van de Maan is nu verlicht en de Maan is vooral laat in de nacht te zien. Zie ook: Hoe ontstaan de fasen van de Maan? in de veelgestelde vragen.

za 31 mei
02.12:  Tot de ochtendschemering zijn van de grote Jupitermanen alleen Ganymedes en Callisto zichtbaar.

De astrokalender voor juni
De astrokalender voor 2008