Astrokalender

Februari 2008

vr 1 februari
13.13:  Venus staat 35' ten noorden van Jupiter (-1,4m). De dichtste nadering vindt bij ons plaats op 8° boven de horizon, maar bij daglicht. Bekijk de samenstand op 1 of 2 februari, zo tussen 7:30 en 7:45 uur. Het tweetal staat dan circa 5°-6° boven de zuidoostelijke horizon. In het eerste geval zijn de twee planeten nog slechts 38' van elkaar verwijderd, in het tweede geval is die onderlinge afstand al opgelopen tot 59'. Venus heeft op dit moment een helderheid van -3,4m en is dus vele malen helderder dan Jupiter. Jupiter was eind december in conjunctie met de Zon en wordt nu dus weer langzaam zichtbaar aan de avondhemel. Venus was eind oktober in grootste elongatie en is tot het eind van de maand nog (maar steeds slechter) zichtbaar. Zie ook de horizonkaart voor deze ochtendverschijning van Venus.
19.20:  De Maan staat 59' ten zuiden van Antares, de helderste ster van het sterrenbeeld Schorpioen (+1,0m). De dichtste nadering vindt onder de horizon plaats voor een waarnemer in de Benelux. Bekijk de samenstand rond 7:30 uur, of op 2 februari rond 7 uur. Het tweetal staat in het eerste geval boven de zuidelijke horizon, op een hoogte van ongeveer 11°, op een afstand van 5,7° van elkaar. In het tweede geval staan de twee hemellichamen op circa 8° boven de zuidzuidoostelijke horizon, zo'n 6,5° van elkaar vandaan. De Maan is voor 27% verlicht.

wo 6 februari
19.19:  Mercurius is in benedenconjunctie en beweegt vanaf de Aarde gezien voor de Zon langs. De binnenplaneet is nu korte tijd onzichtbaar, doordat deze zich te dicht bij de Zon bevindt. Mercurius verruilt hiermee de avondhemel voor de ochtendhemel. Er vondt geen overgang plaats van Mercurius over de zonneschijf, de planeet beweegt vanaf de Aarde gezien 3,6° ten noorden langs de Zon.

do 7 februari
00.57:  De planetoïde 6 Hebe is in oppositie. Het kleine planeetje bevindt zich in het sterrenbeeld Kreeft, heeft nu een helderheid van +8,8m en moet dus met een telescoop worden waargenomen. Voor een waarnemer in Utrecht staat Hebe rond 00:57 uur in het zuiden, op circa 53° boven de horizon. De kaart (zie hiernaast) toont de positie van de planetoïde en sterren tot een helderheid van +10,5m.
04.45:  Het is Nieuwe Maan. De Maan beweegt 1,6° ten zuiden langs de Zon.

za 9 februari
06.49:  Van 6:49 tot 7:29 uur staan alle Galileïsche manen ten westen van Jupiter. Van Jupiter gerekend zijn dat Europa, Io, Ganymedes en Callisto. Zie ook het slingerdiagram voor de manen van Jupiter.

ma 11 februari
03.04:  Neptunus is in conjunctie met de Zon en beweegt vanaf de Aarde gezien achterlangs. De planeet is hierdoor op dit moment onzichtbaar.

di 12 februari
07.17:  De galileïsche maan Europa staat 11,5" ten noorden van Ganymedes. Op datzelfde moment zijn Io en haar schaduw nog (net) zichtbaar op de jupiterschijf. Zie de figuur hiernaast en deze tabel voor meer informatie.

do 14 februari
01.57:  De Maan is in het perigeum van zijn baan, op een afstand van 370219 km van de Aarde. De Maan lijkt nu dus groot: 32'16,6".
04.33:  De Maan is in de fase van Eerste Kwartier.
12.32:  De Maan bedekt de Pleiaden, in het sterrenbeeld Stier. De bedekking vindt bij ons plaats op een hoogte van 16°, maar bij daglicht. De samenstand is te zien rond 18:30 uur. Het tweetal staat dan zo'n 62° boven de zuidzuidoostelijke horizon, 3,1° van elkaar vandaan. De Maan is voor 57% verlicht.

vr 15 februari
06.30:  Van 6:30 tot 7:19 uur staan alle Galileïsche manen ten oosten van Jupiter. Van binnen naar buiten: Ganymedes, Io, Europa en Callisto. Zie ook het slingerdiagram voor de manen van Jupiter.

za 16 februari
08.50:  De Maan staat 37' ten noorden van Mars (+0,0m). De dichtste nadering vindt bij ons onder de horizon plaats en bij daglicht. Bekijk de samenstand rond 4:30 uur. Het tweetal staat dan boven de noordwestelijke horizon, op een hoogte van ongeveer 5°, 3,2° van elkaar vandaan. De Maan is voor 72% verlicht.

ma 18 februari
01.04:  De ster 57 Geminorum, een ster met een helderheid van +5,0m, wordt bedekt door de Maan. Om 01:04 wordt de ster bedekt door de onverlichte maanrand en om 01:24 komt deze weer tevoorschijn van achter de verlichte rand. Bij het begin van de bedekking staat de Maan te Utrecht 48° boven de horizon, bij het einde 45°. De bedekking is rakend; in België en de meeste plaatsen in Nederland wordt de ster bedekt, in noord-oost Nederland niet. De Maan is voor 89% verlicht. Voor meer informatie over deze bedekking, voor een aantal waarneemlocaties in Nederland en België, zie deze tabel.
07.58:  De Maan staat 4,6° ten zuiden van Pollux, de helderste ster van het sterrenbeeld Tweelingen (+1,1m). De dichtste nadering vindt plaats op 5° onder de horizon en bij daglicht. Bekijk de samenstand rond 6 uur. De twee objecten staan dan zo'n 8° boven de westnoordwestelijke horizon, op een onderlinge afstand van 4,8°. De Maan is voor 90% verlicht.

di 19 februari
03.57:  Mercurius is stationair in ecliptische lengte. De planeet keert zijn bewegingsrichting ten opzichte van de sterren dus om en gaat weer in de gangbare richting in bewegen.
06.17:  Van 6:17 tot 7:11 uur staan alle Galileïsche manen ten oosten van Jupiter. In toenemende afstand van de planeet staan Io, Ganymedes, Europa en Callisto.

wo 20 februari
23.54:  De Maan staat 1,2° ten zuidwesten van Regulus, de helderste ster van het sterrenbeeld Leeuw (+1,4m). De dichtste nadering vindt bij ons plaats op 48° boven de horizon boven de zuidzuidoostelijke horizon en is dus goed te zien. De Maan is praktisch vol en dus voor 100% verlicht. Later in de nacht wordt de Maan verduisterd.

do 21 februari
04.27:  Totale maansverduistering in de kernschaduw. De eclips vindt voor een waarnemer in Utrecht plaats op 29° boven de westzuidwestelijke horizon en kan dus in de Lage Landen worden waargenomen. De verduistering duurt in haar volledigheid bijna 6 uur, van 1:35 uur tot 7:18 uur, wanneer de Maan bijna ondergaat. De totaliteit duurt bijna 51 minuten, van 4:01 uur tot 4:52 uur. De eclips is verre van centraal, wat betekent dat de Maan niet extreem donker zal worden (in vergelijking met andere totale verduisteringen). Kaartjes, animaties en meer details van de maansverduistering zijn te vinden op onze speciale pagina. Niet ver van de verduisterde Maan bevinden zich de planeet Saturnus (4,8°) en de heldere ster Regulus (2,4°). Klik op de animatie hiernaast voor een kaartje.
04.31:  Het is Volle Maan.
10.49:  De Maan staat 3,4° ten zuidwesten van Saturnus (+0,4m). De dichtste nadering gebeurt onder de horizon voor een waarnemer in de Lage Landen en bij daglicht. De samenstand is te zien rond 7 uur. Het tweetal staat dan in het westen, circa 8° boven de horizon, 4,1° van elkaar vandaan. De Maan is net vol geweest en dus voor 100% verlicht. Om 7 uur bevindt de Maan zich zelfs nog in de bijschaduw van de Aarde, al is daarvan weinig te zien.

vr 22 februari
04.26:  De ster 58 Leonis, een ster met een helderheid van +4,8m, wordt bedekt door de Maan. Om 04:26 wordt de ster bedekt door de verlichte maanrand en om 05:28 komt deze weer tevoorschijn van achter de dunne "onverlichte" rand. De Maan is voor 99% verlicht, en dus is er nauwelijks sprake van een "verlichte" of "onverlichte" rand. Bij het begin van de bedekking staat de Maan te Utrecht 30° boven de horizon, bij het einde 22°. Voor meer informatie over deze bedekking, voor een aantal waarneemlocaties in Nederland en België, zie deze tabel.
21.52:  De Maan bedekt υ Leonis, een ster van magnitude +4,3. Om 21:52 wordt de ster bedekt door de verlichte maanrand en om 22:37 komt deze weer tevoorschijn van achter de onverlichte rand. De Maan staat bij de intrede 15° boven de horizon, bij de uittrede is dat 21°, voor een waarnemer in Utrecht. De Maan is voor 97% verlicht en dus ook bij deze sterbedekking vrijwel vol. De details van de bedekking voor een aantal plaatsen in de Benelux zijn te vinden in deze tabel.

zo 24 februari
10.48:  Saturnus is in oppositie. De planeet staat nu tegenover de Zon aan de hemel, is daardoor de hele nacht zichtbaar en staat bovendien relatief dicht bij de Aarde. Dat laatste zorgt ervoor dat de planeet zowel groot als helder aan de hemel staat. Dit is dus een ideaal moment om Saturnus waar te nemen. Saturnus is met het blote oog als een heldere ster te zien aan de hemel. Al met een verrekijker zijn de beroemde ringen van de reuzenplaneet te onderscheiden. Met een telescoop kunnen meer details en de grootste manen van Saturnus worden waargenomen. De helderheid van Saturnus bedraagt +0,4m, zijn schijnbare diameter is 20,0". We vinden de planeet in het sterrenbeeld Leeuw. De planeet staat rond 00:57 uur in het zuiden, op een hoogte van 49° boven de horizon, voor een waarnemer in Utrecht. De heldere planeet is bijna niet te missen, maar een zoekkaartje kunt u hier vinden.

ma 25 februari
06.35:  De Maan staat 3,2° ten zuidwesten van Spica, de helderste ster van het sterrenbeeld Maagd (+1,0m). De dichtste nadering gebeurt bij ons op een hoogte van 16° boven de zuidwestelijke horizon. De Maan is voor circa 84% verlicht.

wo 27 februari
09.34:  Mercurius staat 1,1° ten noordwesten van Venus. De dichtste nadering vindt bij ons plaats op 18° boven de horizon, maar bij daglicht. De samenstand is alleen met heel veel moeite te zien in de ochtend van 27 of 28 februari, zo tussen 6,45 en 7:15 uur. De twee objecten staan dan minder dan 4° boven de oostzuidoostelijke horizon, 1,1°, respectievelijk 1,2° van elkaar vandaan. Kies een waarneemplaats met vrije blik op de horizon en zorg voor tenminste een verrekijker. De Zon staat slechts 3° onder de horizon. De helderheid van Venus is nu -3,3m, die van Mercurius +0,5m. Venus is dus ruim 30 keer helderder dan Mercurius, en de beste methode om Mercurius te vinden is door de relatieve positie van de kleine planeet ten opzichte van die van Venus te gebruiken (zie het kaartje hiernaast).

do 28 februari
02.27:  De Maan is in het apogeum van zijn baan, op een afstand van 404443 km van de Aarde. De Maan lijkt nu dus klein: 29'32,7".

vr 29 februari
03.18:  De Maan is in de fase van Laatste Kwartier. Zie ook de maandelijkse maanfasekalender.
05.44:  Tussen 5:44 en 6:50 uur staan alle Galileïsche manen ten oosten van Jupiter. In toenemende afstand van de planeet staan Io, Callisto, Ganymedes en Europa. Zie ook het slingerdiagram voor de manen van Jupiter.

De astrokalender voor maart
De astrokalender voor 2008